Bản dịch này được thực hiện tự động và có thể chứa lỗi. Đọc bản gốc tiếng Anh

Nhận được một tin nhắn mà bạn không tin tưởng? Hãy kiểm tra trước khi hành động.

Dán một đường link, một tin nhắn, hoặc một lời mời làm việc để nhận câu trả lời rõ ràng: an toàn, cần cẩn thận, hoặc nguy hiểm. Sau đó học các mánh lừa để tự bạn nhận ra lần sau.

Ví dụ về kết quả

“Không thể giao được bưu phẩm của bạn. Thanh toán phí 2,99 đô la hôm nay tại sg-post-redeliver.xyz.”

Nguy hiểmTìm thấy 2 dấu hiệu đáng ngờ

Thử nghiệm 30 giây

Hãy tick vào những điều đúng với tin nhắn bạn nhận được. Hai lượt tick hoặc hơn có nghĩa là: dừng lại.

Chưa tick gì

Có thể là ổn

Dù vậy, nếu có điều gì cảm thấy không đúng, hãy kiểm tra bằng các công cụ ở trên.

Những vụ lừa đảo trông như thế này

Các ví dụ giống thật. Mỗi dấu hiệu đáng ngờ trong tin nhắn được đánh số và giải thích.

Các ví dụ này dựa trên những kiểu lừa đảo đã được công an, ngân hàng và báo chí Việt Nam cảnh báo. Nội dung tin nhắn chỉ mang tính minh họa, không phải nguyên văn; cách thức lừa đảo là có thật.

Mạo danh nhân viên ngân hàng qua Zalo

Việt NamZalo hoặc tin nhắn

“Ngân hàng: tài khoản của bạn sắp bị tạm khóa. Xác thực ngay bằng mã OTP tại vcb-xacthuc.top trong 24 giờ.”

  • Ngân hàng thật không khóa tài khoản hay đòi mã OTP qua Zalo hoặc tin nhắn.
  • Một lời đe dọa cộng với thời hạn gấp là mô hình lừa đảo kinh điển.
  • Địa chỉ trang web không phải của ngân hàng, chỉ mượn chữ viết tắt để trông giống thật.

Hãy làm điều nàyKhông bấm vào link, không đọc mã OTP cho ai. Gọi số điện thoại in trên thẻ hoặc dùng app ngân hàng để kiểm tra.

Kiểm tra một tin nhắn như thế này

Nguồn: VietnamNet

Giả danh công an, yêu cầu chuyển tiền để "xác minh"

Việt NamĐiện thoại

“(Cuộc gọi) Chúng tôi là công an, bạn đang liên quan đến một vụ án. Chuyển tiền vào tài khoản này để xác minh, tiền sẽ được trả lại nếu bạn vô can. Không được kể cho ai, kể cả người nhà.”

  • Công an, viện kiểm sát thật không làm việc hay yêu cầu chuyển tiền qua điện thoại.
  • Không có việc chuyển tiền để "chứng minh trong sạch" — tiền không bao giờ được trả lại.
  • Yêu cầu giữ bí mật là để không ai xác minh giúp bạn.

Hãy làm điều nàyCứ cúp máy. Nếu lo lắng, tự tìm số điện thoại công an địa phương và hỏi trực tiếp, đừng gọi lại số họ cho.

Kiểm tra một tin nhắn như thế này

Nguồn: Tuổi Trẻ

Tin nhắn giả đơn vị vận chuyển, đòi phí thông quan

Việt NamTin nhắn

“Bưu cục: đơn hàng của bạn đang bị giữ tại hải quan. Đóng phí thông quan 99.000đ tại giaohang-phivanchuyen.top trong 24 giờ hoặc hàng sẽ bị hủy.”

  • Một khoản phí nhỏ là cách để lấy số thẻ hoặc thông tin ngân hàng của bạn.
  • Hải quan và đơn vị vận chuyển thật không thu phí qua một link lạ trong tin nhắn.
  • Thời hạn ngắn khiến bạn không kịp suy nghĩ kỹ.

Hãy làm điều nàyKhông bấm vào link. Tra mã vận đơn trên app hoặc trang web chính thức của đơn vị vận chuyển.

Kiểm tra một tin nhắn như thế này

Nguồn: Báo Hải Quan

Giả mạo điện lực (EVN), gửi link có mã OTP

Việt NamTin nhắn hoặc Zalo

“EVN CSKH: quý khách còn nợ tiền điện tháng này. Thanh toán ngay để tránh bị cắt điện tại evn-thanhtoan.vip.”

  • Công ty điện lực thật không gửi link thu tiền qua SMS hay Zalo.
  • Lời đe dọa cắt điện là để bạn hoảng và làm theo ngay.
  • Địa chỉ trang web chỉ mượn chữ "evn" để trông giống thật, không phải trang chính thức.

Hãy làm điều nàyKhông bấm vào link. Gọi tổng đài chính thức của công ty điện lực khu vực bạn để kiểm tra hóa đơn.

Kiểm tra một tin nhắn như thế này

Nguồn: The Investor (EVN)

"Việc nhẹ lương cao" dẫn sang Campuchia

Việt NamMạng xã hội

“Tuyển người làm việc nhẹ, lương cao, không cần kinh nghiệm tại nước ngoài, thu nhập hàng nghìn đô mỗi tháng. Công ty lo vé máy bay và giấy tờ, chỉ cần đăng ký ngay.”

  • Lương quá cao cho công việc không cần kỹ năng hay kinh nghiệm là dấu hiệu bất thường.
  • Nhà tuyển dụng thật không chủ động trả vé và giấy tờ cho người lạ chưa từng gặp.
  • Nhiều người đã bị đưa sang Campuchia và bị cưỡng ép làm việc trong các cơ sở lừa đảo, không được tự do rời đi.

Hãy làm điều nàyKhông nhận lời. Kiểm tra kỹ công ty, không giao giấy tờ tùy thân cho người lạ, và báo gia đình, công an nếu nghi ngờ.

Kiểm tra một lời mời làm việc như thế này

Nguồn: Nhân Dân

Người yêu quen qua mạng rủ đầu tư tiền ảo

Việt NamMạng xã hội hoặc nhắn tin

“Em yêu, mình mới quen nhau có một tuần mà anh cảm thấy rất hợp. Anh có một sàn tiền ảo kiếm được rất nhiều tiền tháng vừa rồi. Em chỉ cần nạp vài triệu để bắt đầu, anh sẽ hướng dẫn em.”

  • Tình cảm mặn nồng rất nhanh với người bạn chưa từng gặp mặt trực tiếp.
  • Một câu chuyện thành công đột ngột về tiền bạc.
  • Mục đích cuối cùng là để bạn nạp tiền; số lãi hiển thị trên app là giả.

Hãy làm điều nàyKhông chuyển tiền cho người bạn chưa gặp mặt. Hãy yêu cầu gọi video trực tiếp; kẻ lừa đảo sẽ luôn tránh.

Kiểm tra một tin nhắn như thế này

Nguồn: Cointelegraph

"Con đây, số điện thoại mới" qua Zalo

Việt NamZalo hoặc tin nhắn

“Mẹ ơi, đây là số điện thoại mới của con, máy cũ con rơi xuống nước rồi. Mẹ chuyển giúp con 5 triệu để đóng một khoản phí hôm nay được không? Mẹ nhắn qua Zalo cho con nhé.”

  • Một số điện thoại lạ kèm lý do "hỏng máy" là cách mở đầu quen thuộc.
  • Yêu cầu chuyển tiền đến rất nhanh và gấp gáp.
  • Họ muốn chuyển cuộc trò chuyện sang nơi bạn khó xác minh được là ai, thường là Zalo.

Hãy làm điều nàyGọi lại số điện thoại cũ của con bạn, hoặc hỏi một câu chỉ người đó mới biết trả lời, trước khi chuyển tiền.

Kiểm tra một tin nhắn như thế này

Nguồn: LSVN

Khoản trợ cấp hoặc vay cần đóng phí trước

Mới trong năm 2026Tin nhắn hoặc email

“Startup của bạn đủ điều kiện nhận khoản trợ cấp 250.000 đô la. Cần đặt cọc 10% cho nhà tài trợ trước khi tiền được giải ngân. Chi tiết tại grants.gov.us-portal.org.”

  • Bạn chưa từng nộp hồ sơ. Các khoản trợ cấp thật không chọn ngẫu nhiên bạn.
  • Tiền thật không bao giờ được giải ngân sau khi bạn phải trả tiền cho ai đó trước.
  • Một trang web chính phủ thật kết thúc bằng .gov. Trang này thuộc về bất kỳ ai sở hữu us-portal.org.

Hãy làm điều nàyBỏ qua nó. Tự tra cứu cơ quan đó và gọi số điện thoại trên trang web chính thức của họ.

Kiểm tra một tin nhắn như thế này

Công việc yêu cầu bạn trả tiền để bắt đầu

Việc làm và tiền bạc

“Kiếm 300 đô la mỗi ngày bằng cách thích video, không cần kinh nghiệm. Để mở khóa nhiệm vụ tiếp theo, nạp 100 USDT. Số tiền này sẽ được hoàn lại cùng với tiền hoa hồng của bạn.”

  • Trả lương quá cao cho công việc quá ít.
  • Công việc thật yêu cầu kỹ năng, một buổi phỏng vấn, và một hợp đồng.
  • Đi làm không bao giờ nên khiến bạn mất tiền. Khoản hoàn tiền không bao giờ đến.

Hãy làm điều nàyNgừng trả lời. Không nạp tiền. Báo cáo tài khoản đó trên ứng dụng nơi họ tìm thấy bạn.

Kiểm tra một lời mời làm việc

Cảnh báo virus kèm một số điện thoại

Cửa sổ bật lên hoặc cuộc gọi

“CẢNH BÁO: phát hiện 5 virus. Không khởi động lại máy. Gọi ngay cho bộ phận hỗ trợ Microsoft theo số 1-888-555-0142.”

  • Các trang web không thể quét máy tính của bạn. Cảnh báo đó là giả.
  • Phần mềm bảo mật thật không bao giờ bảo bạn gọi điện cho ai.
  • Số điện thoại đó kết nối đến một kẻ lừa đảo yêu cầu quyền truy cập từ xa.

Hãy làm điều nàyĐóng tab đó lại. Nếu không đóng được, khởi động lại trình duyệt. Không bao giờ gọi số đó.

Kiểm tra một tin nhắn như thế này

Một giải thưởng mà bạn chưa từng tham gia

Tin nhắn SMS

“Chúc mừng! Bạn đã được chọn là người chiến thắng một chiếc iPhone 16 Pro. Thanh toán một khoản phí vận chuyển nhỏ 4,95 đô la tại claim-your-prize-now.click trong vòng 12 giờ.”

  • Bạn không thể thắng một cuộc rút thăm mà bạn chưa từng tham gia.
  • Giải thưởng thật không bao giờ được trao sau khi bạn phải trả một khoản phí.
  • Địa chỉ đó được dựng lên chỉ cho riêng tin nhắn này.

Hãy làm điều nàyXóa nó đi. Một giải thưởng thật không bao giờ yêu cầu bạn trả tiền.

Kiểm tra một tin nhắn như thế này

Một người mua trả dư tiền

Trò chuyện trên chợ mua bán trực tuyến

“Chào bạn, tôi muốn mua cái ghế sofa của bạn. Tôi đã gửi nhầm 1.200 đô la thay vì 700 đô la. Vui lòng hoàn lại phần dư 500 đô la cho người giao hàng của tôi và giữ phần còn lại.”

  • Khoản thanh toán đó sẽ bị hủy vài ngày sau, sau khi bạn đã hoàn tiền.
  • Cuối cùng bạn gửi tiền thật để đổi lấy tiền giả.
  • Gửi tiền cho một người thứ ba khiến việc lấy lại khó hơn.

Hãy làm điều nàyChờ đến khi tiền thực sự vào tài khoản của bạn. Không hoàn lại bất cứ gì trước đó.

Kiểm tra một tin nhắn như thế này

Nếu bạn đã bấm vào hoặc đã trả tiền

Điều này xảy ra cả với những người cẩn thận. Hãy hành động theo thứ tự sau.

Ngay bây giờ

Chặn thiệt hại

  • Đóng trang lại. Không trả lời hay bấm vào bất cứ gì khác.
  • Không gửi tiền, thẻ quà tặng hay mã số, dù họ có dọa bạn.
  • Nếu đã gửi tiền, gọi cho ngân hàng theo số trên thẻ của bạn và yêu cầu đóng băng giao dịch.
Trong vòng một giờ

Khóa các tài khoản của bạn

  • Đổi bất kỳ mật khẩu nào bạn đã nhập, và mọi tài khoản dùng chung mật khẩu đó.
  • Bật đăng nhập hai bước.
  • Chụp ảnh màn hình tin nhắn và trang đó làm bằng chứng.
Trong tuần này

Nói với ai đó và báo cáo

  • Hãy nói với một người bạn tin tưởng. Hỏi xin giúp đỡ không bao giờ là sai.
  • Trình báo công an và thông báo cho nền tảng nơi vụ việc bắt đầu.
  • Theo dõi sao kê của bạn trong một tháng.

An toàn trên dark web

Mọi điều ở trên đều áp dụng ở bất cứ đâu. DarkNyx liệt kê các trang .onion, và việc mở chúng mang theo rủi ro bổ sung. Hãy đọc điều này trước khi vào.

  1. Dùng trình duyệt TorNó che giấu bạn là ai. Hãy luôn cập nhật nó.
  2. Không mở fileMột file từ người lạ có thể giấu virus.
  3. Không chia sẻ bí mậtKhông tên thật, mật khẩu, hay số thẻ. Không bao giờ.
  4. Màu đỏ có nghĩa là dừng lạiĐáng ngờ hoặc Nguy hiểm? Không vào.
  5. Hỏi một người bạn tin tưởngCảm thấy không chắc? Hãy dừng lại và hỏi.
Trước khi bạn vào

Thiết lập Tor an toàn

  • Chỉ lấy trình duyệt Tor từ torproject.org. Các bản sao từ nơi khác có thể đã bị chỉnh sửa.
  • Cập nhật nó trước mỗi lần truy cập.
  • Mở biểu tượng lá chắn và đặt mức độ an toàn thành An toàn hơn hoặc An toàn nhất.
  • Giữ cửa sổ ở kích thước mặc định, và không đăng nhập vào email hay tài khoản mạng xã hội của bạn trong đó.
Khi bạn đang ở trong đó

Chỉ nhìn, không chạm

  • Chỉ đọc. Không bấm vào nút tải xuống, không mở file, không cài đặt bất cứ gì.
  • Không gõ bất cứ thông tin thật nào: không tên, email, số điện thoại, mật khẩu, hay số thẻ.
  • Kiểm tra từng chữ của mỗi địa chỉ. Các trang giả mạo dùng địa chỉ nhìn qua thì giống nhau.
  • Chỉ sao chép địa chỉ từ một danh sách đáng tin cậy, như thư mục của DarkNyx, không phải từ một bài đăng ngẫu nhiên.
Không bao giờ

Những điều có thể đi sai

  • Không bao giờ mua hàng hóa hay dịch vụ bất hợp pháp. Đó là một tội phạm ở hầu hết mọi nơi, và người mua thường bị cướp bởi các vụ lừa đảo bỏ trốn.
  • Không bao giờ trả tiền đặt cọc, phí mở khóa, hay ký quỹ cho một người lạ.
  • Không bao giờ dùng lại mật khẩu hay địa chỉ email từ cuộc sống thường ngày của bạn.
  • Không bao giờ trò chuyện với người lạ hay chia sẻ ảnh hoặc thông tin cá nhân.
Trang thậtmkt7w3qe5vd2…x4dk.onion
Trang giả mạomkt7w3ge5vd2…x4dk.onion
Nhận ra bản sao. Một ký tự khác đi. Một trang giả mạo có thể trông giống hệt mà vẫn gửi tiền hoặc thông tin đăng nhập của bạn cho người khác. Chỉ là các địa chỉ ví dụ.

Trang web giả và trang giả mạo. Ai cũng có thể tạo một trang sao chép một trang thật và thay địa chỉ thanh toán hoặc hộp đăng nhập bằng của riêng họ. Nếu một trang yêu cầu bạn đăng nhập, thanh toán, hay tải xuống, hãy coi đó là giả cho đến khi bạn kiểm tra địa chỉ đó từ một nguồn bạn tin tưởng.

Nội dung bất hợp pháp liên quan đến trẻ em. Nếu bạn từng nhìn thấy nó, hãy đóng trang ngay lập tức. Không lưu lại, không chia sẻ, và không tìm kiếm thêm. Báo cáo cho đường dây nóng của quốc gia bạn (tìm đường dây của bạn tại inhope.org) hoặc cho công an.

Được liệt kê trên DarkNyx không phải là một sự chứng thực hay bảo đảm an toàn. Nhiều trang trong số này chứa hàng hóa bất hợp pháp, dữ liệu bị đánh cắp, hoặc mã độc. Những gì bạn mở ra là trách nhiệm của riêng bạn theo pháp luật nơi bạn sống.

Màu sắc của trang web có ý nghĩa gì

Mỗi trang web được gán một màu. Một máy tính chọn màu đó, và máy tính có thể sai, vì vậy hãy dùng nó như một công cụ hỗ trợ, không phải lời nói cuối cùng.

Đã xác minh

Một dịch vụ thật, đã được chứng minh, đã được kiểm tra và xác nhận là có thật.

An toàn hơn để truy cập

Chưa được xếp loại

Chưa tìm thấy điều gì xấu. Điều đó không giống với an toàn.

Hãy cẩn thận

Đáng ngờ

Có thể bán hàng bất hợp pháp, hoặc có thể bỏ trốn cùng tiền của bạn.

Tránh xa

Nguy hiểm

Dấu hiệu của tác hại thật: dữ liệu bị đánh cắp, lừa đảo, hoặc một bản sao giả của trang thật.

Không vào
Dark web là gì, và Tor làm gì?

Internet thông thường giống như một thành phố có biển chỉ đường. Dark web là một tập hợp các cửa ẩn. Một chiếc chìa khóa đặc biệt gọi là Tor mở chúng ra. Tor gửi lượt truy cập của bạn qua ba máy tính trung gian, nên không ai có thể dễ dàng biết bạn đến từ đâu.

Bạn Trung gian 1 Trung gian 2 Trung gian 3 Trang ẩn Mỗi trạm trung gian chỉ biết trạm trước nó và trạm sau nó. Kết nối của bạn được bọc trong 3 lớp mã hóa, như một củ hành.

←  Vuốt để xem cả 3 chặng trung gian  →

Tor không xấu. Các nhà báo và người dân ở những quốc gia hà khắc dùng nó để giữ sự riêng tư.

Một số trang web là xấu. Một số bán đồ bị đánh cắp hoặc cố lừa bạn. Không có ai ở đó để giúp bạn sau đó.

Những từ bạn sẽ gặp

Tor

Một công cụ miễn phí giúp giấu đi vị trí của bạn khi bạn lên mạng.

Địa chỉ onion

Một địa chỉ web kết thúc bằng .onion. Nó chỉ hoạt động trong trình duyệt Tor.

Lừa đảo

Một mánh lừa dùng để đánh cắp tiền hoặc bí mật cá nhân của bạn.

Phishing (lừa đảo giả mạo)

Một trang hoặc tin nhắn giả, giả làm người mà bạn tin tưởng.

Mã độc (malware)

Một chương trình xấu, như virus, có thể làm hại máy tính của bạn.

Rò rỉ dữ liệu

Thông tin riêng tư bị đánh cắp từ một công ty rồi bị chia sẻ ra ngoài.

VPN

Một công cụ che giấu kết nối internet của bạn khỏi nhà cung cấp dịch vụ internet.

Ransomware (mã độc tống tiền)

Mã độc khóa file của bạn và đòi tiền để mở khóa.

Không chắc về điều gì? Kiểm tra nó ngay bây giờ.

Mở các công cụ miễn phí